ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଦୀର୍ଘଦିନର ତିକ୍ତତା ଏବେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ସାମରିକ ସଂଘର୍ଷର ରୂପ ନେଇଛି। ଗତକାଲି ଅର୍ଥାତ୍ ୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଉପକୂଳ ନିକଟରେ ଏକ ଆମେରିକୀୟ ପରମାଣୁ ଚାଳିତ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ଇରାନର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଯୁଦ୍ଧ ଜାହାଜ ‘IRIS Dena’ ଉପରେ ଘାତକ ଟର୍ପିଡୋ ମାଡ଼ କରି ଏହାକୁ ସମୁଦ୍ର ଗର୍ଭରେ ବୁଡ଼ାଇ ଦେଇଛି। ଏହି ଘଟଣା ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଚାଞ୍ଚଲ୍ୟ ଖେଳାଇ ଦେଇଛି, କାରଣ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପରେ ଏହା ହେଉଛି ପ୍ରଥମ ଘଟଣା ଯେଉଁଠାରେ ଆମେରିକା ଏକ ସବମେରିନ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁ ପକ୍ଷର ଜାହାଜକୁ ସିଧାସଳଖ ଆକ୍ରମଣ କରି ନଷ୍ଟ କରିଛି।
ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ଗାଲେ ବନ୍ଦରଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୪୦ ନଟିକାଲ ମାଇଲ ଦୂର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଜଳରାଶିରେ ଘଟିଛି। ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି, ଇରାନର ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଜାହାଜଟି ଭାରତର ବିଶାଖାପାଟଣାରେ ଆୟୋଜିତ ‘ମିଲାନ-୨୦୨୬’ ନୌସେନା ଅଭ୍ୟାସରେ ଭାଗ ନେଇ ନିଜ ଦେଶକୁ ଫେରୁଥିଲା। ଆମେରିକା ପକ୍ଷରୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଇରାନୀ ଜାହାଜଟି ସେହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଆମେରିକୀୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବ୍ୟବସାୟିକ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲା। ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସଚିବ ପିଟ୍ ହେଗସେଥ୍ ଏହି ଆକ୍ରମଣକୁ ସ୍ୱୀକାର କରିବା ସହ ଏହାକୁ ଆତ୍ମରକ୍ଷା ପାଇଁ ନିଆଯାଇଥିବା ଏକ ଜରୁରୀ ପଦକ୍ଷେପ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।
ଜାହାଜଟି ବୁଡ଼ିଯିବା ଫଳରେ ଏଥିରେ ଥିବା ପ୍ରାୟ ୧୮୦ ଜଣ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅଧିକାଂଶ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିବା ଆଶଙ୍କା କରାଯାଉଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ସମୁଦ୍ରରୁ ୮୭ ଜଣଙ୍କ ମୃତଦେହ ଉଦ୍ଧାର କରାଯାଇଛି। ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ନୌସେନା ଏବଂ ଉଦ୍ଧାରକାରୀ ଦଳ ଘଟଣାସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚି ୩୨ ଜଣ ନାବିକଙ୍କୁ ଗୁରୁତର ଅବସ୍ଥାରେ ଜୀବନ୍ତ ଉଦ୍ଧାର କରିଛନ୍ତି। ବାକି ଅନ୍ୟମାନେ ଏବେ ମଧ୍ୟ ନିଖୋଜ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଖୋଜିବା ପାଇଁ ହେଲିକପ୍ଟର ଓ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜାହାଜ ସାହାଯ୍ୟରେ ତଲାସୀ ଅଭିଯାନ ଜାରି ରହିଛି। ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଏହି ବିସ୍ଫୋରଣ ଏତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲା ଯେ ଜାହାଜଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଭାଙ୍ଗି ଚୁରମାର ହୋଇଯାଇଛି।
ଏହି ଘଟଣା ପରେ ଇରାନ ସରକାର ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଆମେରିକାକୁ ଏହାର କଡ଼ା ଜବାବ ଦେବାକୁ ଧମକ ଦେଇଛନ୍ତି। ଇରାନ ଏହାକୁ “ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଜଳରାଶିରେ ଆମେରିକାର ଗୁଣ୍ଡାଗର୍ଦ୍ଦି” ବୋଲି କହିଛି। ଏହି ସଂଘର୍ଷ ଯୋଗୁଁ ସମଗ୍ର ଭାରତ ମହାସାଗର ଅଞ୍ଚଳରେ ହାଇ-ଆଲର୍ଟ ଜାରି କରାଯାଇଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଯଦି ଇରାନ ଏହାର ପ୍ରତିଶୋଧ ନେବା ପାଇଁ ଆମେରିକୀୟ ବେସ୍ କିମ୍ବା ଜାହାଜ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରେ, ତେବେ ଏହା ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧର ରୂପ ନେଇପାରେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ଆକାଶଛୁଆଁ ହେବା ସହ ଜାଗତିକ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ଏହାର ଗଭୀର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ।
ଭାରତ ପାଇଁ ଏହି ଘଟଣା ଏକ ବଡ଼ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ସାଜିଛି। ଭାରତର ସାମୁଦ୍ରିକ ସୀମା ନିକଟରେ ଏଭଳି ବଡ଼ ଧରଣର ସାମରିକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଅଞ୍ଚଳର ଶାନ୍ତି ଓ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଭାରତୀୟ ନୌସେନା ବର୍ତ୍ତମାନ ସ୍ଥିତି ଉପରେ ନଜର ରଖିଛି ଏବଂ କୌଣସି ଅପ୍ରୀତିକର ପରିସ୍ଥିତିର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହିଛି। ଆଗାମୀ କିଛି ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଏହି ଘଟଣାକୁ ନେଇ ଅନେକ ବଡ଼ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇପାରେ, ଯାହା ଏସିଆ ମହାଦେଶର ରାଜନୀତିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଦଳାଇ ଦେବାର କ୍ଷମତା ରଖୁଛି।
