ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ/ଭୁବନେଶ୍ୱର: କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ନିର୍ମଳା ସୀତାରମଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉପସ୍ଥାପିତ ୨୦୨୬-୨୭ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷର ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ବଜେଟ୍ ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତିର ଇତିହାସରେ ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଏହି ବଜେଟ୍ କେବଳ ଏକ ବାର୍ଷିକ ଆୟ-ବ୍ୟୟର ହିସାବ ନୁହେଁ, ବରଂ ୨୦୪୭ ସୁଦ୍ଧା ଭାରତକୁ ଏକ ସମୃଦ୍ଧ ଓ ବିକଶିତ ରାଷ୍ଟ୍ରରେ ପରିଣତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଦୃଢ଼ ଦୂରଦୃଷ୍ଟିସମ୍ପନ୍ନ ନକ୍ସା। ଚଳିତ ବଜେଟରେ ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ, କୃଷି ସଂସ୍କାର, ଏବଂ ଯୁବ ସଶକ୍ତିକରଣ ଉପରେ ସର୍ବାଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି। ସାମଗ୍ରିକ ଭାବେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ପ୍ରାୟ ୪୮.୨ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାର ବ୍ୟୟ ଅଟକଳ ରଖିଛନ୍ତି, ଯାହା ମଧ୍ୟରୁ ପୁଞ୍ଜିଗତ ବ୍ୟୟ ବା କ୍ୟାପେକ୍ସ ପାଇଁ ୧୨.୨ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁର କରାଯାଇଛି। ଏହି ବିଶାଳ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶ ଦେଶର ଜିଡିପି ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବା ସହ ନିଯୁକ୍ତି ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିବାରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିବ। ବିଶେଷ କରି ଓଡ଼ିଶା ଭଳି ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଏହି ବଜେଟ୍ ଅନେକ ନୂତନ ଆଶା ଓ ସମ୍ଭାବନା ନେଇ ଆସିଛି। ରାଜ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗ ଓ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଉଦାର ଭାବେ ପାଣ୍ଠି ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି।
ଓଡ଼ିଶାର ବିକାଶ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ରେଳବାଇ ବିଭାଗକୁ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି। ଚଳିତ ବର୍ଷ ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ୧୦,୯୨୮ କୋଟି ଟଙ୍କାର ରେକର୍ଡ ବ୍ୟୟବରାଦ ହୋଇଛି, ଯାହା ରାଜ୍ୟର ରେଳ ନେଟୱାର୍କକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ବଦଳାଇ ଦେବ। ଏହି ପାଣ୍ଠି ବିଶେଷ କରି ଖୋର୍ଦ୍ଧା ରୋଡ଼-ବଲାଙ୍ଗୀର ରେଳ ପ୍ରକଳ୍ପର ଅବଶିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯିବ। ଏହା ସହିତ ଅନୁଗୁଳ-ସୁକିନ୍ଦା ରୋଡ଼୍ ସଂଯୋଗୀକରଣ ଏବଂ ପୁରୀ-କୋଣାର୍କ ମଧ୍ୟରେ ନୂତନ ରେଳ ପଥ ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ବଜେଟରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଦୃଷ୍ଟି ଦିଆଯାଇଛି। ରେଳବାଇର ଆଧୁନିକୀକରଣ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରାୟ ୫୦ଟି ଷ୍ଟେସନକୁ “ଅମୃତ ଭାରତ ଷ୍ଟେସନ ଯୋଜନା”ରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ସୁବିଧା ସୁଯୋଗ ମିଳିବା ସହ ପର୍ଯ୍ୟଟନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାପକ ଉନ୍ନତି ହେବ। ଦେଶର ତିନୋଟି ବୃହତ୍ ରେଳ କରିଡର ମଧ୍ୟରୁ ଦୁଇଟି ଓଡ଼ିଶା ଦେଇ ଯାଉଥିବାରୁ, ଏହା ରାଜ୍ୟର କୋଇଲା, ଲୁହାପଥର ଏବଂ ଇସ୍ପାତ ପରିବହନକୁ ଅଧିକ ସହଜ ଓ ଶସ୍ତା କରିବ।
ଶିଳ୍ପ ଓ ଖଣି ବିଭାଗ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏକ ବଡ଼ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ରାଜ୍ୟର ଖଣିଜ ସମ୍ପଦକୁ ଉପଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ “ରେୟାର ଆର୍ଥ ପ୍ରୋସେସିଂ ପ୍ଲାଣ୍ଟ୍” ଏବଂ “କ୍ରିଟିକାଲ୍ ମିନେରାଲ୍ କରିଡର” ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ପାଣ୍ଠି ମଞ୍ଜୁର ହୋଇଛି। ଏଥିପାଇଁ ପ୍ରାୟ ୫,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶ ରାଜ୍ୟର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବ। ଯାଜପୁରର କଳିଙ୍ଗନଗରକୁ ଦେଶର ଇସ୍ପାତ ହବ୍ ଭାବେ ବିକଶିତ କରିବା ପାଇଁ ସେଠାରେ ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ ନିମନ୍ତେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସହାୟତା ମିଳିବ। ସେହିପରି ଗୋପାଳପୁରଠାରେ ଏକ ବିଶାଳ ଶିଳ୍ପ ପାର୍କ ନିର୍ମାଣ ହେବା ଫଳରେ ହଜାର ହଜାର ସ୍ଥାନୀୟ ଯୁବକଯୁବତୀଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଓ ପରୋକ୍ଷ ନିଯୁକ୍ତି ମିଳିପାରିବ। ସମୁଦ୍ର ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ “ନୀଳ ଅର୍ଥନୀତି”ର ବିକାଶ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାରେ ମାଛଧରା ବନ୍ଦର ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ ୟୁନିଟ୍ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାଣ୍ଠି ମଧ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି।
ସଡ଼କ ପରିବହନ ଓ ଜଳପଥ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ବୃହତ୍ ପ୍ରକଳ୍ପର ଶୁଭାରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି। ଓଡ଼ିଶା ଉପକୂଳ ରାଜପଥ ବା କୋଷ୍ଟାଲ ହାଇୱେ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ପ୍ରାୟ ୩,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ବ୍ୟୟବରାଦ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ଗୋପାଳପୁରରୁ ଦୀଘା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳକୁ ସଂଯୋଗ କରିବ। ଏହି ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ ହେଲେ ରାଜ୍ୟର ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ଆର୍ଥିକ ଅବସ୍ଥା ସୁଧୁରିବ। ଜଳପଥ ବିକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜାତୀୟ ଜଳପଥ-୫ କୁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ କରିବା ପାଇଁ ୧,୨୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଅନୁଦାନ ମିଳିଛି। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମହାନଦୀ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଦୀ ଦେଇ ପଣ୍ୟ କାରବାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ, ଯାହା ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ଯଥେଷ୍ଟ ହ୍ରାସ କରିବ। ଗ୍ରାମ୍ୟ ଉନ୍ନୟନ ବିଭାଗ ଅଧୀନରେ “ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗ୍ରାମ ସଡ଼କ ଯୋଜନା” ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାକୁ ୩,୨୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ଗ୍ରାମୀଣ ଯୋଗାଯୋଗକୁ ଅଧିକ ସୁଦୃଢ଼ କରିବ।
କୃଷି ଏବଂ ସାମାଜିକ କଲ୍ୟାଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ବଜେଟ୍ ଉତ୍ସାହଜନକ ରହିଛି। ସାରା ଦେଶରେ ଡିଜିଟାଲ୍ ପବ୍ଲିକ୍ ଇନଫ୍ରାଷ୍ଟ୍ରକ୍ଚର ମାଧ୍ୟମରେ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ। ଓଡ଼ିଶାର ଚାଷୀମାନେ ନିଜ ଫସଲର ସଠିକ୍ ଦର ଏବଂ ପାଣିପାଗ ସୂଚନା ସିଧାସଳଖ ମୋବାଇଲରେ ପାଇପାରିବେ। ଆୟୁଷ୍ମାନ ଭାରତ ଯୋଜନାର ପରିସର ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇ ୭୦ ବର୍ଷରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ସମସ୍ତ ବୃଦ୍ଧବୃଦ୍ଧାଙ୍କୁ ୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାଗଣା ଚିକିତ୍ସା ସୁବିଧା ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ଘୋଷଣା ହୋଇଛି। ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ବରିଷ୍ଠ ନାଗରିକଙ୍କୁ ବଡ଼ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ଦେବ। ଶିକ୍ଷା ଓ ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାରେ ନୂତନ ସ୍କିଲ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ସେଣ୍ଟର ସ୍ଥାପନ କରାଯିବ, ଯାହା ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କୁ ଆଧୁନିକ ବୈଷୟିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳରେ ନିପୁଣ କରିବ। ଏଥିସହ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଆର୍ଥିକ ସ୍ୱାବଲମ୍ବୀ କରିବା ପାଇଁ “ଲକ୍ଷପତି ଦିଦି” ଯୋଜନାରେ ଓଡ଼ିଶାର ମହିଳା ସ୍ୱୟଂ ସହାୟକ ଗୋଷ୍ଠୀଙ୍କୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସହାୟତା ଓ ବଜାର ସଂଯୋଗ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯିବ।
ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ବଜେଟ୍ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। “ସ୍ୱଦେଶ ଦର୍ଶନ ୨.୦” ଯୋଜନାରେ କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ଏବଂ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ୱକୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳୀ ଭାବେ ବିକଶିତ କରିବାକୁ ୫୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପ୍ୟାକେଜ୍ ମଞ୍ଜୁର ହୋଇଛି। ଚିଲିକା ହ୍ରଦ ଏବଂ ଭିତରକନିକାରେ ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ବା ଇକୋ-ଟୁରିଜମ୍ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ବ୍ୟୟବରାଦ ହୋଇଛି। ଶେଷରେ, କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଟିକସ ଭାଗରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅଂଶଧନ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଥିବାରୁ ରାଜ୍ୟର ନିଜସ୍ୱ ବଜେଟ୍ ଆହୁରି ମଜବୁତ ହେବ। ସାମଗ୍ରିକ ଭାବେ ଏହି ବଜେଟ୍ ଉଭୟ କେନ୍ଦ୍ର ଓ ଓଡ଼ିଶାର ସହଭାଗିତାରେ ଏକ ନୂତନ ଏବଂ ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା ଗଠନ କରିବାର ମାର୍ଗ ପ୍ରଶସ୍ତ କରିଛି। ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସେବା ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଶିଳ୍ପାୟନ ଏବଂ ଟିକସ ସଂସ୍କାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁଠି ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ହିତକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି।
